وقتی ضایعه پستان قابل لمس نیست تصمیم جراحی چگونه گرفته میشود؟ تصمیم جراحی با بررسی بیوپسی سوزنی و گزارش ماموگرافی گرفته میشود. در این مقاله نحوه نشانهگذاری و خارج کردن توده مخفی را بخوانید.
آنچه در این مقاله میخوانید
نحوه تصمیمگیری جراح برای ضایعات غیرقابل لمس پستان
وقتی ضایعه پستان قابل لمس نیست تصمیم جراحی بر پایه مجموعهای از ارزیابیهای دقیق تصویربرداری پیشرفته نتایج پاتولوژی نمونهبرداریهای هدایتشده و بررسیهای تخصصی در کمیسیونهای پزشکی اتخاذ میشود. امروزه با گسترش غربالگریهای روتین از جمله ماموگرافی دیجیتال و سونوگرافیهای با تفکیکپذیری بالا بخش عمدهای از ناهنجاریهای بافتی رسوبات کلسیمی ریز (میکروکلسیفیکاسیونها) یا تودههای چند میلیمتری بسیار قبلتر از آنکه با معاینه فیزیکی دست احساس شوند شناسایی میشوند. کشف این تغییرات به معنای ضرورت جراحی فوری برای تمام افراد نیست. بلکه نشانگر ورود به یک پروتکل تشخیصی ساختاریافته است که در آن ابتدا میزان شک به بدخیمی بر اساس سیستم بینالمللی BI-RADS تعیین میگردد.
در این مسیر درمانی استاندارد طلایی پیش از هرگونه اقدام تهاجمی انجام نمونهبرداری سوزنی تحت هدایت رادیولوژی است تا ماهیت سلولی بافت به طور قطعی مشخص شود. پزشک جراح تنها در شرایطی بیمار را برای عمل آماده میکند که جواب نمونهبرداری نشاندهنده سلولهای بدخیم ضایعات پرخطر پیشسرطانی با احتمال تغییر ماهیت یا عدم تطابق میان تصویر رادیولوژی و نتیجه پاتولوژی باشد. برای اجرای جراحی نیز به دلیل عدم امکان لمس توده در اتاق عمل از تکنیکهای نشانهگذاری دقیق مانند هدایت وایر سیمی یا کاشت نشانگرهای رادیواکتیو و مغناطیسی استفاده میشود تا جراح بتواند با کمترین میزان دستکاری بافت سالم و حفظ کامل ظاهر پستان بافت مورد نظر را خارج کند و جهت ارزیابی نهایی به بخش آسیبشناسی بفرستد.
نقش سیستم گزارشدهی BI-RADS در تعیین سرنوشت ضایعه

پس از انجام تصویربرداری پزشک رادیولوژیست یافتههای خود را بر اساس یک استاندارد جهانی به نام سیستم BI-RADS (سیستم تصویربرداری و گزارشدهی دادههای پستان) طبقهبندی میکند. این درجهبندی اصلیترین سنگبنای تصمیمگیری برای درمان یا عدم نیاز به جراحی است.
درجهبندی BI-RADS 1-2: یافتههای کاملاً نرمال یا صددرصد خوشخیم (مانند کیستهای ساده یا فیبروآدنومهای کلاسیک). این موارد نیازی به جراحی یا نمونهبرداری ندارند و صرفاً غربالگری روتین سالانه برای آنها کافی است.
درجهبندی BI-RADS 3 : یافتههایی با احتمال بسیار بالای خوشخیمی (بیش از ۹۸ درصد). در این شرایط معمولاً جراحی پیشنهاد نمیشود و پیگیری تصویربرداری در فواصل ۶ ماهه تجویز میگردد.
درجهبندی BI-RADS 4: ضایعات مشکوک با طیف بدخیمی بین ۲ تا ۹۵ درصد. این موارد قطعاً نیازمند نمونهبرداری بافتی پیش از هرگونه تصمیم برای جراحی هستند.
درجهبندی BI-RADS 5: یافتههایی که شدیداً نمای سرطانی دارند (احتمال بدخیمی بیش از ۹۵ درصد). این دسته مستقیماً وارد پروسه بیوپسی و برنامهریزی قطعی جراحی میشوند.
چه زمانی تصمیم قطعی برای جراحی گرفته میشود؟

تأیید وجود سلولهای بدخیم
زمانی که نمونهبرداری سوزنی وجود سلولهای سرطانی یا کارسینوم درجا (DCIS) را تأیید میکند. جراحی برای برداشتن کامل ضایعه به عنوان یک ضرورت درمانی مطرح میشود. هدف اصلی این عمل خارج کردن تومور و حاشیه بافتهای اطراف آن است تا از پاکسازی کامل ناحیه مبتلا اطمینان حاصل شود. این اقدام نه تنها روند درمان را آغاز میکند بلکه از گسترش بیماری به بخشهای سالمتر پستان یا سایر نقاط بدن جلوگیری کرده و شانس بهبودی بیمار را به حداکثر میرساند.ضایعات پرخطر
ضایعاتی مانند هایپرپلازی داکتال غیرمعمول (ADH) یا تومورهای فیلودس به دلیل پتانسیل بالای تبدیل شدن به سرطان مهاجم نیازمند تخلیه کامل از پستان هستند. جراحی در این موارد نقش پیشگیرانه دارد و به پزشک اجازه میدهد کل بافت مشکوک را بررسی کرده و احتمال خطا در نمونهبرداریهای کوچکتر را از بین ببرد. با برداشتن کامل این بافتها خطر رشد سلولهای غیرطبیعی در آینده مهار شده و بیمار تحت نظارت دقیقتری برای حفظ سلامت نهایی قرار میگیرد.ضایعات پاپیلاری
پاپیلومهای داخل مجاری شیری شرایط خاصی دارند. چرا که ممکن است در نمونهبرداریهای کوچک ماهیت واقعی آنها به درستی تشخیص داده نشده و با ضایعات بدخیم اشتباه گرفته شوند. جراحی در این موارد با هدف اطمینان از سلامت کامل بافت مجاور انجام میشود تا هیچ شک تشخیصی باقی نماند. این اقدام احتیاطی برای بیمار ضروری است تا مطمئن شویم هیچ سلول سرطانی پنهانی در کنار این ضایعه وجود ندارد که از دید نمونهبرداری سوزنی مخفی مانده باشد.عدم تطابق پاتولوژی و رادیولوژی
گاهی گزارش تصویربرداری (مانند ماموگرافی) یک ضایعه را بسیار مشکوک توصیف میکند. اما نتیجه پاتولوژی آن را خوشخیم نشان میدهد که این تضاد زنگ خطری برای احتمال بروز خطای نمونهبرداری است. در چنین وضعیتی جراح برای جلوگیری از نادیده گرفته شدن یک سرطان احتمالی تصمیم به خارج کردن کامل ضایعه میگیرد. این جراحی تشخیصی-درمانی با بررسی میکروسکوپی کل بافت به حذف شک و تردیدهای پزشکی کمک کرده و تشخیص قطعی و نهایی را برای بیمار فراهم میآورد.مراحل ارزیابی و تشخیص تودههای غیرقابل لمس سینه

ماموگرافی دیجیتال
ماموگرافی ابزار اصلی غربالگری است که با استفاده از اشعه ایکس ریزترین تغییرات بافتی مانند میکروکلسیفیکاسیونها را نمایش میدهد. این تصویربرداری وضعیت پستان را به خوبی بررسی کرده و محل دقیق ضایعات غیرقابل لمس را مشخص میکند. پزشکان با تحلیل تصاویر آن تصمیم میگیرند که آیا نیاز به بررسیهای بیشتر وجود دارد یا خیر.اگر برای ماموگرافی در کرج به دنبال یک مرکز مطمئن میگردید، در مرکز دکتر علیرضا سرزعیم با استفاده از دستگاههای جدید دقیقترین تصاویر را از پستان تهیه میکنیم تا با خیال راحت از صحت تشخیص خود مطمئن باشید و قدم بعدی درمان را با اطمینان بردارید.
سونوگرافی پستان
سونوگرافی با استفاده از امواج صوتی ساختار تودههای مشکوک را بررسی کرده و تفاوت تودههای مایع (کیست) را از تودههای جامد تشخیص میدهد. این روش مکمل ماموگرافی است و برای بیمارانی که بافت پستان متراکمی دارند یا ضایعات کوچک دارند دقت بالایی دارد. این ابزار کمک میکند تا ابعاد دقیق و ویژگیهای ظاهری ضایعه به خوبی برای جراح تعیین شود.امآرآی پستان
امآرآی پیشرفتهترین روش تصویربرداری است که با استفاده از میدان مغناطیسی جزئیات دقیقی از بافت پستان و جریان خون ضایعات را نمایش میدهد. این روش معمولاً برای ارزیابیهای دقیقتر یا در افرادی که ریسک ژنتیکی بالایی دارند استفاده میشود تا ضایعات مخفی در بافتهای متراکم شناسایی شوند. این روش به پزشک کمک میکند تا فعالیتهای عروقی ضایعه را بررسی کرده و احتمال بدخیمی را بهتر بسنجد.نشانهگذاری یا مارکرگذاری
این روش برای دقیقتر کردن محل ضایعه انجام میشود که پیش از جراحی و با هدایت تصویربرداری صورت میگیرد. در این تکنیک یک سیم باریک یا نشانگر مغناطیسی در محل دقیق توده قرار داده میشود تا جراح بتواند در اتاق عمل محل ضایعه را پیدا کند. این روش از برداشتن بافت سالم اضافه جلوگیری کرده و باعث میشود فقط بافت غیرطبیعی با دقت بسیار بالا خارج شود.اگر به دنبال مارکرگذاری پستان در کرج هستید. مرکز تصویربرداری دکتر سرزعیم با ارائه خدمات فوقتخصصی و بهرهگیری از دقیقترین تکنیکهای روز این فرآیند را با بالاترین سطح استاندارد انجام میدهد. جایگذاری صحیح نشانگرها در این مرکز مسیر جراحی را برای پزشک تسهیل کرده و دقت خارجسازی ضایعه را به حداکثر میرساند تا شما بتوانید با خیالی آسوده و زیر نظر متخصصان باتجربه برای مراحل درمانی و جراحی خود آماده شوید.
نمونهبرداری سوزنی
نمونهبرداری با سوزن استاندارد طلایی تشخیص ماهیت ضایعه است که با کمک سونوگرافی یا ماموگرافی بخش کوچکی از بافت توده خارج میشود. این نمونه زیر میکروسکوپ بررسی میشود تا سلولهای توده به طور دقیق شناسایی شده و ماهیت خوشخیم یا بدخیم آن مشخص گردد. بدون این تشخیص قطعی جراح اقدام به جراحی نمیکند زیرا نوع جراحی بسته به جواب پاتولوژی کاملاً متفاوت است.نتیجهگیری
منابع
sirius-medical.com
sciencedirect.com
سوالات متداول
بیمارانی که داروهایی نظیر وارفارین پلاویکس یا آسپرین مصرف میکنند. باید حتماً پیش از هرگونه پروسه تهاجمی پزشک خود را مطلع سازند. معمولاً با نظر پزشک معالج این داروها چند روز قبل قطع شده یا با داروهای با نیمهعمر کوتاهتر جایگزین میشوند تا از هماتوم و خونریزی داخلی پستان پیشگیری به عمل آید.
بیشتر این جراحیها به صورت سرپایی یا با یک شب بستری کوتاه انجام میشوند. بیمار عموماً ظرف مدت ۳ تا ۵ روز میتواند فعالیتهای روزمره سبک خود را از سر بگیرد اما فعالیتهای ورزشی سنگین و بلند کردن اجسام تا دو الی سه هفته باید محدود شود.
شیردهی مانعی برای انجام بررسیهای تشخیصی یا جراحی نیست، اما برای رسیدن به بالاترین سطح دقت، رعایت نکاتی ضروری است. با توجه به اینکه تراکم شیر میتواند باعث ایجاد تاری یا پوشش در تصاویر ماموگرافی شود توصیه میشود بلافاصله پیش از تصویربرداری یا بیوپسی سینه با پمپ کاملاً تخلیه گردد تا بافت شفافتر و جزئیات ضایعه بهتر دیده شوند. همچنین این کار فشار فیزیکی دستگاه را هنگام تصویربرداری کاهش داده و تجربه راحتتری را برای شما فراهم میکند؛ در نهایت سلامت شما اولویت است و نباید به دلیل شیردهی از انجام ارزیابیهای لازم خودداری کنید.
لیست نظرات
برای انجام ماموگرافی در کرج به مرکز دکتر سرزعیم مراجعه کردم. دستگاههای این مرکز واقعاً با بقیه جاها فرق داشت. خیلی بهروز بود و داشتن برخورد پرسنل هم خیلی محترمانه بود.
من برای مارکرگذاری پستان در کرج به مرکز دکتر سرزعیم معرفی شدم. راستش قبل از مراجعه خیلی میترسیدم که درد داشته باشه یا استرس بگیرم اما با مهارت و آرامشی که تیم درمانی داشتن این کار خیلی سریع و با کمترین درد انجام شد.
من کل مسیر تشخیصم رو در مرکز دکتر سرزعیم طی کردم از ماموگرافی اولیه تا مارکرگذاری قبل از جراحی. چیزی که برام خیلی ارزشمند بود تجهیزات پیشرفته و نظم کاری این مرکز بود که باعث شد توی اون روزهای پر از استرس حداقل دغدغه تشخیص اشتباه رو نداشته باشم. واقعاً ممنونم از تیم حرفهایشون



